مراقبت از پوست در آلودگی هوا؛ روتین ساده و علمی برای روزهای آلوده
اگر بعد از چند ساعت بیرون بودن در یک روز آلوده احساس میکنید پوستتان کدر، خشک یا حساستر شده، احتمالاً اولین سوالاتان این است: «خانم دکتر، برای روزهای آلوده باید روتین پوستم را عوض کنم؟ محصول ضد آلودگی لازم دارم؟»
من آیسان عربیان هستم؛ دکتر داروساز، و اگر بخواهم همان پاسخی را بدهم که در یک مشاوره به شما میدادم، میگویم: قبل از اینکه یک روتین طولانی با عنوان ضد آلودگی برای خودتان بسازید، اول ببینیم پوستتان واقعاً به چه چیزی نیاز دارد.
آلودگی هوا میتواند با استرس اکسیداتیو، التهاب و اختلال در عملکرد سد پوستی مرتبط باشد؛ اما این به معنی آن نیست که باید صورتتان را مرتب بشویید، هر شب اسکراب کنید یا چند محصول جدید به روتین اضافه کنید.
مطالعات درباره آلایندههایی مانند ذرات معلق (PM)، دوده، اکسیدهای نیتروژن و ازن، ارتباطهایی با برخی تغییرات و بیماریهای پوستی گزارش کردهاند. بااینحال، شدت این ارتباط برای همه پیامدهای پوستی یکسان نیست و مطالعات اپیدمیولوژیک نیز محدودیتهای خودشان را دارند.
پس اگر بخواهم مسیر مراقبت را برایتان ساده کنم، سه هدف اصلی داریم: پاکسازی قابلتحمل، حفظ سد دفاعی پوست و محافظت مناسب در برابر نور خورشید.
قرار نیست با پوستمان در روزهای آلوده بجنگیم؛ قرار است فشار اضافه ای به آن وارد نکنیم.
در روزهای آلوده برای پوست چه کار کنیم؟
اگر مدت قابلتوجهی بیرون بودهاید، بعد از بازگشت به خانه صورتتان را با یک شوینده قابلتحمل تمیز کنید. اگر پوست احساس خشکی یا کشیدگی دارد، مرطوبکننده متناسب با نوع پوست استفاده کنید و در طول روز محافظت در برابر آفتاب را فراموش نکنید.
در مورد آنتیاکسیدانهایی مثل ویتامین C هم یک نکته مهم دارم: از نظر علمی این ترکیبات در زمینه استرس اکسیداتیو مورد توجه هستند، اما قرار نیست هر فردی صرفاً به دلیل آلوده بودن هوا سرم ویتامین C بخرد.
اگر پوستتان همین حالا قرمز، حساس یا تحریکشده است، حتی ممکن است زمان مناسبی برای اضافه کردن یک اکتیو جدید نباشد.
یعنی روتین را بر اساس وضعیت پوست خودتان تنظیم کنید، نه صرفاً عدد شاخص آلودگی هوا.
آلودگی هوا دقیقاً چه اثری روی پوست دارد؟
اگر بخواهم موضوع را ساده توضیح بدهم، پوست یکی از مرزهای بدن با محیط بیرون است. آلایندههای محیطی میتوانند بهطور مستقیم یا غیرمستقیم مسیرهایی را فعال کنند که با تولید گونههای فعال اکسیژن، استرس اکسیداتیو و التهاب ارتباط دارند. در مطالعات آزمایشگاهی و انسانی، ارتباطهایی با اختلال عملکرد سد پوستی نیز گزارش شده است.
اما اینجا دو عبارت رایج را بهتر است کنار بگذاریم.
اول اینکه «پوست در هوای آلوده نمیتواند نفس بکشد» توضیح علمی دقیقی نیست.
دوم اینکه تمام اثرات آلودگی را هم نباید به «بسته شدن منافذ» خلاصه کنیم.
وقتی درباره تاثیر آلودگی بر پوست صحبت میکنیم، مسئله پیچیدهتر است و مسیرهایی مثل استرس اکسیداتیو، التهاب و تغییر عملکرد سد دفاعی پوست اهمیت بیشتری دارند.
آیا آلودگی هوا باعث پیری زودرس پوست میشود؟
اگر این سؤال را در مشاوره از من بپرسید، نمیگویم «بله، هر روز آلوده پوستتان را پیر میکند».
مطالعات جمعیتی، مواجهه با برخی آلایندههای مرتبط با ترافیک مانند ذرات معلق، دوده و دیاکسید نیتروژن را با بعضی نشانههای پیری خارجی پوست مرتبط دانستهاند. اما پوست ما در زندگی واقعی فقط در معرض آلودگی نیست؛ نور UV، ژنتیک، سن و عوامل سبک زندگی هم نقش دارند.
بنابراین بیان دقیقتر این است که آلودگی هوا یکی از عوامل محیطی مرتبط با فرایندهای پیری پوست است؛ نه اینکه بتوانیم هر چینوچروک جدید را مستقیماً به یک روز آلوده نسبت دهیم.
آیا آلودگی هوا میتواند پوست حساس یا اگزما را بدتر کند؟
اگر اگزما یا پوست بسیار حساس دارید و احساس میکنید در بعضی روزهای آلوده علائم بیشتر میشوند، این موضوع ارزش توجه دارد.
در مورد درماتیت آتوپیک یا اگزما نیز مطالعات ارتباطهایی با آلایندههای هوا گزارش کردهاند و سازوکارهایی مثل استرس اکسیداتیو، التهاب و اختلال سد پوستی مطرح شدهاند؛ بااینحال نتایج همه مطالعات کاملاً یکدست نیستند.
اگر بیماری پوستی زمینهای دارید، نکتهای که میخواهم روی آن تأکید کنم این است که روتین ضد آلودگی جای درمان بیماری را نمیگیرد.
اگر علائم اگزما تشدید شدهاند، برنامه درمانی خود را طبق نظر پزشک ادامه دهید و تا حد امکان مواجهه با عوامل محرک را کاهش دهید.
از کجا بفهمم مشکل پوستم احتمالاً از آلودگی است یا چیز دیگری؟
فرض کنید عصر یک روز آلوده به خانه برگشتهاید و میگویید:
«پوستم امروز خشک شده و کمی هم میسوزد؛ حتماً از آلودگی است.»
قبل از اینکه به این نتیجه برسیم، من چند سوال دیگر از شما میپرسم.
آیا شوینده جدیدی شروع کردهاید؟ رتینوئید یا اسید استفاده میکنید؟ هوا علاوه بر آلودگی خشک هم بوده؟ چند بار امروز صورتتان را شستهاید؟ محصول جدیدی وارد روتین شده است؟
این تفکیک مهم است:
| وضعیت | چه چیزی را بررسی کنیم؟ |
| پوست بعد از بیرون بودن کدر یا چربتر به نظر میرسد | عرق، سبوم، آرایش و آلودگیهای سطحی هم میتوانند نقش داشته باشند |
| بعد از شستوشو پوست میسوزد | شاید شوینده یا دفعات شستوشو بیش از تحمل پوست است |
| اخیراً قرمزی و پوستهریزی ایجاد شده | رتینوئید، اسیدها، محصول جدید، هوای خشک و بیماری پوستی را هم بررسی کنید |
| جوشها ناگهان زیاد شدهاند | همهچیز را به آلودگی نسبت ندهید؛ آکنه عوامل متعددی دارد |
| خارش و التهاب شدید یا ماندگار است | بهتر است علت دقیقتر توسط پزشک بررسی شود |
پس اگر یک نکته را به خاطر بسپارید، این باشد: همزمانی یک علامت پوستی با روزهای آلوده بهتنهایی ثابت نمیکند که آلودگی علت آن بوده است.
روتین مراقبت از پوست در آلودگی هوا؛ چه چیزهایی واقعاً لازماند؟

اگر برای مشاوره روتین روزهای آلوده پیش من بیایید، قرار نیست برایتان یک لیست دهمرحلهای بنویسم. از چند مرحله اصلی شروع میکنیم و فقط اگر پوستتان واقعاً نیاز داشته باشد، محصول دیگری اضافه میکنیم.
۱. پاکسازی؛ آلودگی را پاک کنید، نه اینکه پوست را بسابید
فرض کنید تمام روز بیرون بودهاید، ضدآفتاب زدهاید، کمی آرایش داشتهاید و پوستتان هم عرق کرده است.
وقتی به خانه برمیگردید، پاک کردن این مواد از سطح پوست منطقی است.
اما اگر بپرسید «برای اینکه آلودگی کاملاً پاک شود باید صورتم را با اسکراب یا برس بشویم؟» پاسخ من خیر است.
پاکسازی بهتر به معنی پاکسازی خشنتر نیست.
اگر آرایش یا ضدآفتاب مقاوم دارید، میتوانید ابتدا از پاککننده مناسب و بعد شوینده صورت استفاده کنید. اما اگر محصولات روی پوستتان با یک شوینده مناسب بهخوبی پاک میشوند، دابل کلینزینگ برای همه افراد و در تمام روزهای آلوده ضرورت ندارد.
آیا باید صورت را سه بار در روز بشوییم؟
نه؛ من برای همه یک عدد ثابت تعیین نمیکنم.
فرض کنید صبح صورتتان را شستهاید، ظهر به خانه برگشتهاید و دوباره پاکسازی کردهاید. اگر شب دیگر بیرون نرفتهاید و چیزی روی پوستتان جمع نشده، لزوماً به یک پاکسازی مفصل دیگر نیاز ندارید.
بهخصوص اگر پوست خشک یا حساس دارید، شستوشوی بیشتر میتواند نتیجه معکوس بدهد.
معیار سادهای که پیشنهاد میکنم این است:
ببینید چه چیزی روی پوست قرار دارد و پوستتان چند بار شستوشو را بدون خشکی، کشیدگی و سوزش تحمل میکند.
اگر بعد از هر شستوشو احساس میکنید پوستتان کشیده میشود، بیشتر شستن الزاماً به معنی مراقبت بیشتر نیست.
۲. سد دفاعی پوست را حمایت کنید
اگر بعد از روزهای آلوده پوستتان خشک و کشیده میشود، قبل از اینکه دنبال یک سرم خاص «ضد آلودگی» بگردیم، من وضعیت مرطوبکنندهتان را بررسی میکنم.
سد پوستی سالم به حفظ آب در پوست و مقاومت در برابر عوامل محیطی کمک میکند. بنابراین اگر پوست خشک یا تحریکپذیرتر شده، یک مرطوبکننده مناسب میتواند بخش مهمی از روتین باشد.
ترکیباتی مانند گلیسیرین، سرامیدها، اسکوالان و سایر هومکتانتها و امولینتها در محصولات مرطوبکننده رایجاند.
اما وجود یک ترکیب خوب روی لیبل بهتنهایی کافی نیست.
اگر پوست چرب دارید، ممکن است یک ژلکرم یا لوسیون سبک برایتان خوشایند تر باشد. اگر پوست خشک است و بعد از شستوشو کشیدگی دارید، ممکن است به بافت محافظتری نیاز داشته باشید.
بنابراین بهجای اینکه از من بپرسید «بهترین کرم ضد آلودگی چیست؟»، سؤال کاربردیتر این است:
پوست من الان به چه چیزی نیاز دارد؟
۳. آنتیاکسیدانها مفیدند، اما اجباری نیستند
از آنجا که آلودگی هوا با استرس اکسیداتیو ارتباط دارد، آنتیاکسیدانهای موضعی هم در این زمینه مورد توجه قرار گرفتهاند.
ویتامین C و ویتامین E از شناختهشدهترین نمونهها هستند.
اما اینجا خیلی مهم است که از شواهد یک قدم جلوتر نرویم. قرار نیست بگوییم «سرم ویتامین C میزنید و دیگر آلودگی به پوست آسیب نمیزند».
اثر محصول به فرم ماده، غلظت، پایداری فرمول، بستهبندی، کل فرمولاسیون و تحمل پوست شما بستگی دارد.
اگر همین حالا یک سرم آنتیاکسیدان دارید و پوستتان هم آن را بهخوبی تحمل میکند، میتوانید در روتین نگهش دارید.
اما اگر پوست قرمز و حساس شده و تا امروز ویتامین C استفاده نکردهاید، من صرفاً به دلیل آلوده بودن هوا توصیه نمیکنم همان روز چند اکتیو جدید را شروع کنید.
۴. ضدآفتاب را بهخاطر آلودگی انتخاب نمیکنیم؛ برای UV استفاده میکنیم
یکی از برداشتهای اشتباه این است که ضدآفتاب را یک «سپر ضد آلودگی» تصور کنیم.
کار اصلی ضد آفتاب محافظت در برابر اشعه فرابنفش است.
بنابراین حتی اگر هوا ابری و آلوده باشد، در صورتی که در معرض نور روز قرار میگیرید، محافظت در برابر UV همچنان اهمیت دارد.
اگر قرار است مدتزمان قابلتوجهی در فضای باز باشید، ضدآفتاب وسیعالطیف با SPF مناسب انتخاب کنید و تمدید را هم بر اساس شرایط مواجهه انجام دهید.
یک نکته عملی هم بگویم: اگر ضدآفتاب تان آنقدر سنگین یا ناخوشایند است که مقدار کافی استفاده نمیکنید یا از تمدید آن فرار میکنید، ممکن است مسئله اصلی انتخاب بافت نامناسب باشد. در چنین شرایطی پیدا کردن یک ضدآفتاب قابلتحملتر میتواند از خرید یک محصول ضد آلودگی جدید کاربردیتر باشد.
۵. شب قرار نیست پوست را با محصولات متعدد «سمزدایی» کنیم
اگر بعد از یک روز آلوده به خانه برگشتهاید، لازم نیست با پوستتان مثل سطحی رفتار کنید که باید «دتوکس» شود.
آرایش، ضدآفتاب، چربی و آلودگی سطحی را بهدرستی پاک کنید و بعد بر اساس نیاز پوست از مرطوبکننده استفاده کنید.
اگر از قبل اکتیو یا درمان مشخصی در روتین دارید و پوستتان آن را تحمل میکند، میتوانید طبق برنامه معمول ادامه دهید.
اما اضافه کردن همزمان ماسک، اسکراب، اسید، سرم آنتیاکسیدان و کرم ترمیمکننده صرفاً چون امروز هوا آلوده بوده، معمولاً چیزی نیست که من توصیه کنم.
گاهی کمتر دستکاری کردن پوست، دقیقاً همان چیزی است که پوست تحریکشده نیاز دارد.
اگر بخواهم برایتان یک روتین کاربردی بچینم، آن را تا جای ممکن ساده نگه میدارم.
روتین صبح
در روتین صبح میتوانید بر اساس نیاز پوست از پاکسازی ملایم در صورت نیاز، مرطوبکننده و ضدآفتاب استفاده کنید.
اگر از قبل یک سرم آنتیاکسیدان سازگار با پوستتان دارید، میتوانید آن را طبق دستور محصول و معمولاً قبل از مرطوبکننده قرار دهید.
تونر، اسپری آبرسان و سرم ویتامین C مراحل اجباری روتین ضد آلودگی نیستند.
یعنی اگر روتین سهمرحلهای شما خوب کار میکند، فقط به دلیل بالا رفتن آلودگی هوا لازم نیست آن را به هفت مرحله تبدیل کنید.
بعد از برگشت به خانه
اگر مدت قابلتوجهی بیرون بودهاید و روی پوست آرایش، ضدآفتاب، عرق و آلودگی تجمع پیدا کرده، صورت را با پاککننده مناسب تمیز کنید.
بعد از شستوشو به پوستتان توجه کنید.
اگر راحت است، نیازی نیست حتماً چند محصول اضافه کنید. اگر احساس کشیدگی و خشکی دارد، مرطوبکننده بزنید.
و اگر فقط برای چند دقیقه از خانه بیرون رفتهاید، لازم نیست به محض برگشت صورت را دوباره بشویید.
روتین شب
اگر عصر بعد از بازگشت به خانه پوست را کامل پاک کردهاید و دوباره بیرون نرفتهاید، ممکن است به یک پاکسازی مفصل دیگر احتیاج نداشته باشید.
درمانهای معمول و قابلتحمل پوستتان را طبق برنامه ادامه دهید و مرطوبکننده را متناسب با نیاز پوست استفاده کنید.
هدف من برای شما این نیست که شب بیشترین تعداد محصول ممکن را استفاده کنید؛ هدف این است که پوست تمیز، راحت و بدون تحریک غیرضروری باقی بماند.
معیارهای انتخاب محصولات مراقبتی پوست و مو برای روزهای آلوده چیست؟

اگر برای انتخاب محصول در آیسان استور از من مشورت بخواهید، محصول را صرفاً به دلیل نوشته شدن عبارت «ضد آلودگی » انتخاب نمیکنم.
اول مشخص میکنیم در کدام مرحله روتین مشکل دارید.
آیا شویندهتان پوست را خشک میکند؟ مرطوبکننده کافی نیست؟ ضدآفتاب سنگین است؟ یا اصلاً روتین فعلی خوب کار میکند و نیازی به اضافه کردن محصول ندارید؟
بعد بر اساس همان نیاز تصمیم میگیریم.
اگر به یک شوینده ژلی نیاز دارید: ژل شستشو صورت PH پایین کوزارکس گود مورنینگ
اگر به من بگویید:
«بعد از شستوشو معمولاً احساس کشیدگی دارم و یک شوینده ژلی میخواهم.»
ژل شستشو صورت PH پایین کوزارکس گود مورنینگ میتواند یکی از گزینههای قابل بررسی باشد.
طبق اطلاعات رسمی برند، این شوینده pH اعلامشده ۵٫۳۱ ± ۱٫۰۰ دارد و با هدف پاکسازی پوست بدون ایجاد خشکی و از بین بردن بیشازحد چربی طبیعی پوست معرفی شده است. فرمول فعلی آن همچنین حاوی بتائین سالیسیلات و روغن برگ درخت چای است.
اینجا یک نکته مشاورهای مهم دارم: فقط به عبارت «Low pH» نگاه نکنید و نتیجه نگیرید محصول حتماً برای هر پوست حساسی مناسب است.
اگر پوستتان همین حالا ملتهب است و تقریباً هر محصولی روی آن میسوزد، ممکن است ترجیح بدهیم ابتدا سراغ فرمول سادهتری برویم.
یعنی محصول را بر اساس شرایط فعلی پوست شما انتخاب میکنیم، نه فقط یک ویژگی روی بستهبندی.
اگر سد پوستی خشک و تحت فشار است: کرم ترمیم کننده دکتر آلتیا 147
فرض کنید بعد از بیرون بودن در هوای خشک و آلوده به من میگویید:
«پوستم بعد از شستوشو کشیده میشود و مرطوبکننده سبکم دیگر کافی نیست.»
اینجا ممکن است کرم ترمیم کننده دکتر آلتیا 147 ارزش بررسی داشته باشد.
در فهرست رسمی فعلی محصول، موادی مانند گلیسیرین، اسکوالان، اکتوئین و Ceramide NP در کنار چند ماده مرطوبکننده دیگر دیده میشوند.
اما من این محصول را با این جمله معرفی نمیکنم که «آسیب آلودگی را درمان میکند».
نقش منطقیتر آن در چنین روتینی مرطوبکنندگی و حمایت از پوستی است که خشک شده یا به مراقبت بیشتری از سد پوستی نیاز دارد.
اگر پوستتان بسیار چرب است و با کرمهای غنی احساس سنگینی میکنید، طبیعتاً باید بافت محصول را هم در انتخاب لحاظ کنیم.
اگر ضدآفتاب سبکتر میخواهید:ضد آفتاب روشن کننده و ضدلک سنتلا اسکین 1004
یکی از مشکلاتی که در مشاوره ضدآفتاب زیاد میبینم این است که فرد ضدآفتاب خوبی خریده، اما چون بافت آن را دوست ندارد درست استفادهاش نمیکند.
اگر شما هم میگویید:
«ضدآفتابم آنقدر سنگین است که دلم نمیخواهد تمدیدش کنم.»
ممکن است بررسی یک بافت سبکتر منطقی باشد.
برند سنتلا این محصول “ضد آفتاب روشن کننده و ضدلک سنتلا اسکین 1004” را با بافت سرممانند و سبک معرفی میکند. در فرمول رسمی آن نیز موادی مانند گلیسیرین، نیاسینامید، سنتلا و چند فرم هیالورونیک اسید دیده میشوند.
برای انتخاب نهایی، نسخه دقیق موجود در فروشگاه و بازار عرضه باید با صفحه رسمی همان نسخه تطبیق داده شود؛ چون فرمول و حتی نسخههای منطقهای ضدآفتابها ممکن است متفاوت باشند.
نکته اصلی برای من این است که ضد آفتابی انتخاب کنید که واقعاً بتوانید به شکل منظم و به مقدار مناسب استفاده کنید.
ویتامین C؛ محصول را فقط با نام ماده انتخاب نکنید
گاهی فرد میگوید:
«هوا آلوده است؛ پس یک ویتامین C خوب معرفی کنید.»
اما من قبل از معرفی محصول چند سؤال دیگر دارم.
پوستتان حساس است یا مقاوم؟ قبلاً ویتامین C استفاده کردهاید؟ الان رتینوئید یا اسید در روتین دارید؟ محصول دقیقاً از چه فرم و فرمولی استفاده میکند؟
محصولاتی مثل «ویتامین C کپسولی مدیکیوب» یا «سرم ویتامین C گارنیر» را نمیتوان فقط به دلیل داشتن نام ویتامین C، بدون بررسی نسخه و فرمول دقیق محصول برای همه پیشنهاد کرد.
بنابراین تا زمانی که نام کامل محصول، فرمول فعلی و ادعاهای رسمی همان نسخه بررسی نشده، ترجیح میدهم درباره نقش کلی آنتیاکسیدانها صحبت کنم و اثر مشخصی را به محصول نسبت ندهم.
آیا ماسک ورقهای در روزهای آلوده لازم است؟
اگر از ماسک ورقهای لذت میبرید و فرمول آن با پوستتان سازگار است، بسته به محصول میتواند رطوبت موقتی ایجاد کند یا احساس نرمی خوبی بدهد.
اما اگر بپرسید «خانم دکتر، برای روزهای آلوده ماسک ورقهای لازم است؟» پاسخ من خیر است.
این مرحله ضروری روتین مراقبت از پوست در آلودگی هوا نیست.
همچنین بهتر است با عباراتی مثل «سموم را از پوست خارج میکند»، «ویتامینها را به عمق پوست میرساند» یا «آسیب آلودگی را ترمیم میکند» درباره همه ماسکها صحبت نکنیم، مگر اینکه برای همان محصول شواهد مناسبی وجود داشته باشد.
اگر پوستتان با شوینده، مرطوبکننده و روتین فعلی راحت است، لازم نیست فقط به خاطر آلودگی هوا چند ماسک هم به برنامه هفتگی اضافه کنید.
اشتباهات رایج در مراقبت از پوست در هوای آلوده
۱. شستن مکرر صورت برای اینکه «هیچ آلودگی باقی نماند»
اگر بعد از هر بار شستوشو پوستتان کشیده و خشک میشود، این علامت را نادیده نگیرید.
پاکسازی لازم است، اما شستوشوی بیش از تحمل پوست میتواند خودش به خشکی و تحریک بیشتر منجر شود.
۲. استفاده از اسکراب برای پاک کردن ذرات آلودگی
برای پاک کردن آلودگی سطح پوست لازم نیست آن را بسابید.
اگر پوست حساس یا ملتهب است، اسکراب فیزیکی حتی ممکن است شرایط را ناخوشایند تر کند. یک پاکسازی مناسب معمولاً انتخاب منطقیتری است.
۳. ساختن یک روتین جداگانه و طولانی با عنوان ضد آلودگی
اگر روتین فعلی شما خوب کار میکند، لازم نیست با آلوده شدن هوا همه محصولات را عوض کنید.
عبارت «ضد آلودگی» روی بستهبندی برای من بهتنهایی معیار انتخاب نیست. پاکسازی مناسب، مرطوبکنندگی بر اساس نیاز و محافظت در برابر UV پایههای مهمتری هستند.
۴. شروع چند آنتیاکسیدان و اکتیو بهطور همزمان
فرض کنید پوستتان در یک هفته آلوده کمی حساس شده و شما همزمان ویتامین C، اسید و محصول دیگری را شروع میکنید.
اگر پوست تحریک شود، دیگر تشخیص اینکه مشکل از کدام محصول بوده بسیار سختتر میشود.
محصولات جدید را با منطق و بر اساس نیاز واقعی پوست اضافه کنید، نه از روی نگرانی.
۵. تمدید ضدآفتاب با یک عدد ثابت بدون توجه به شرایط
تمدید ضدآفتاب را بر اساس شرایط واقعی مواجهه در نظر بگیرید. هنگام حضور در فضای باز، توصیه استاندارد تقریباً هر دو ساعت و همچنین پس از شنا یا تعریق است.
۶. نسبت دادن هر جوش، خشکی یا لک به آلودگی
اگر ناگهان آکنه شدید پیدا کردهاید، پوست دائماً میسوزد یا قرمزی ماندگار دارید، فقط نگویید «هوا آلوده بوده».
آلودگی یکی از عوامل محیطی است. تغییر محصولات، UV، شرایط آبوهوا، داروها و بیماریهای پوستی نیز باید بررسی شوند.
تغذیه در روزهای آلوده؛ آیا رژیم «ضد آلودگی» برای پوست داریم؟
اگر کسی از من بپرسد «برای اینکه اثر آلودگی از پوستم خارج شود چه چیزی بخورم؟» دوست ندارم یک لیست از چند میوه و نوشیدنی به او بدهم و اسمش را رژیم دتاکس بگذارم.
میوهها، سبزیجات، غلات کامل، مغزها و منابع مناسب چربیهای غیراشباع میتوانند بخشی از یک الگوی غذایی متعادل باشند.
اما سیب، کیوی، سالمون یا چای سبز قرار نیست مستقیماً «سموم آلودگی را از پوست خارج کنند».
در مورد آب هم همین نگاه را داشته باشید.
آب کافی برای عملکرد طبیعی بدن ضروری است، اما اگر به اندازه کافی آب مینوشید، افزایش افراطی مصرف آب قرار نیست ذرات آلودگی را از پوست بشوید یا جای روتین مناسب را بگیرد.
و نکته مهمتر اینکه در روزهای آلوده، کاهش مواجهه با هوای آلوده طبق توصیههای رسمی کیفیت هوا از خرید محصولات پوستی مهمتر است. محصولات مراقبت از پوست نمیتوانند اثرات آلودگی بر ریه، قلب و سایر بخشهای بدن را خنثی کنند.

آیا ماسک تنفسی از پوست در برابر آلودگی محافظت میکند؟
هدف اصلی ماسک مناسب، کاهش مواجهه تنفسی با ذرات معلق است؛ نه اینکه برای پوست صورت یک سد مراقبتی کامل ایجاد کند.
طبیعتاً بخشی از پوست که زیر ماسک قرار گرفته تماس مستقیم کمتری با محیط دارد، اما ماسک را جایگزین پاکسازی یا ضدآفتاب ندانید.
از طرف دیگر، اگر ساعتهای طولانی ماسک میزنید و در قسمت زیر ماسک جوش یا تحریک پیدا کردهاید، اصطکاک، گرما و رطوبت همان ناحیه نیز میتوانند نقش داشته باشند.
پس اگر زیر ماسک جوش زدهاید، باز هم قرار نیست تمام مشکل را به «آلودگی هوا» نسبت بدهیم.
چه زمانی مشکل پوست را فقط به آلودگی نسبت ندهیم؟
اگر کیفیت هوا بهتر شده یا روتین را اصلاح کردهاید ولی علائم همچنان ادامه دارند، وقت آن است که احتمالهای دیگر را هم جدی بگیریم.
بهخصوص اگر یکی از این موارد را دارید:
- قرمزی و التهاب شدید یا مداوم
- خارش قابلتوجه
- تورم یا ترشح
- تشدید واضح اگزما یا بیماری پوستی شناختهشده
- آکنه شدید یا دردناک
- سوزشی که حتی با محصولات ساده ادامه دارد
- علائمی که مرتب عود میکنند
در این شرایط اگر جلوی من باشید، پیشنهاد اولم خرید یک محصول دیگر با برچسب “ضد آلودگی ” نیست.
اول باید بفهمیم علت علائم چیست؟
گاهی ارزیابی پزشک یا متخصص پوست از ادامه آزمونوخطای محصولات بسیار منطقیتر است.

سوالات متداول درباره مراقبت از پوست در آلودگی هوا
آیا بعد از هر بار بیرون رفتن باید صورتمان را بشوییم؟
نه لزوماً.
اگر مدت قابلتوجهی در محیط آلوده بودهاید یا روی پوست عرق، آرایش، ضدآفتاب و آلودگی تجمع پیدا کرده، پاکسازی بعد از بازگشت منطقی است.
اما اگر فقط برای مدت کوتاهی بیرون رفتهاید، لازم نیست حتماً به محض برگشت صورتتان را بشویید؛ بهخصوص اگر پوست خشک یا حساس دارید.
آیا در روزهای آلوده باید سه بار صورت را بشوییم؟
من عدد ثابتی برای همه تعیین نمیکنم.
دفعات شستوشو را بر اساس میزان مواجهه، چیزهایی که روی پوست قرار دارند و مهمتر از همه تحمل خود پوست تنظیم کنید.
اگر شستوشوی بیشتر باعث خشکی، کشیدگی یا سوزش شده، بیشتر همیشه بهتر نیست.
آیا دابل کلینزینگ در آلودگی هوا ضروری است؟
خیر.
اگر آرایش یا ضدآفتاب مقاوم دارید، پاکسازی دو مرحلهای میتواند مفید باشد. اما اگر یک شوینده مناسب محصولات روی پوست را بهخوبی پاک میکند، دابل کلینزینگ را صرفاً به دلیل آلوده بودن هوا به مرحله اجباری تبدیل نکنید.
آیا ویتامین C برای روزهای آلوده ضروری است؟
خیر.
آنتیاکسیدانهای موضعی در زمینه استرس اکسیداتیو مورد توجه هستند، اما سرم ویتامین C مرحله اجباری روتین روزهای آلوده نیست.
اگر پوستتان حساس یا تحریکشده است، حتی ممکن است شروع یک محصول جدید در همان زمان انتخاب مناسبی نباشد.
آیا آلودگی هوا باعث پیری پوست میشود؟
مطالعات اپیدمیولوژیک بین مواجهه با بعضی آلایندهها و برخی نشانههای پیری پوست ارتباط گزارش کردهاند.
اما پیری پوست چندعاملی است و عواملی مثل UV نیز اهمیت بسیار زیادی دارند. بنابراین بهتر است آلودگی را یکی از عوامل محیطی مرتبط بدانیم، نه علت مستقل تمام نشانههای پیری.
آیا در روزهای ابری و آلوده ضد آفتاب لازم است؟
اگر در معرض نور روز قرار میگیرید، ابری یا آلوده بودن هوا دلیل خوبی برای کنار گذاشتن ضدآفتاب نیست.
ضدآفتاب را برای محافظت در برابر UV استفاده میکنیم، نه صرفاً برای روزهای آفتابی و آسمان صاف.
آیا ضدآفتاب را هر ۳ تا ۴ ساعت تمدید کنیم؟
هنگام حضور در فضای باز، توصیه معمول تقریباً هر دو ساعت و همچنین پس از شنا یا تعریق است. شرایط واقعی مواجهه نیز اهمیت دارد.
آیا پوست در هوای آلوده «نفس نمیکشد»؟
این تعبیر از نظر علمی دقیق نیست.
وقتی درباره اثر آلودگی بر پوست صحبت میکنیم، نگرانی بیشتر درباره مواجهه با آلایندهها، استرس اکسیداتیو، التهاب و تغییر احتمالی عملکرد سد پوستی است.
جمعبندی؛ در روزهای آلوده روتین را هوشمندتر کنید، نه شلوغتر
اگر جلوی من بنشینید و بگویید:
«خانم دکتر، هوا خیلی آلوده شده؛ برای پوستم چه چیزهایی بخرم؟»
اولین کاری که نمیکنم این است که پنج محصول Anti-Pollution جلویتان بگذارم.
اول میپرسم:
پوستتان الان چه مشکلی دارد؟
اگر بعد از چند ساعت بیرون بودن فقط احساس میکنید روی پوست چربی، عرق و آلودگی جمع شده، یک پاکسازی قابلتحمل میتواند کافی باشد.
اگر پوست خشک و کشیده شده، بیشتر از یک سرم جدید ممکن است به مرطوبکننده مناسب نیاز داشته باشید.
اگر ضدآفتاب تان آنقدر سنگین است که مقدار کافی استفاده نمیکنید، بهتر است بافت راحتتری انتخاب کنیم.
و اگر پوستتان قرمز، خارشدار، دردناک یا بهطور مداوم ملتهب شده، ترجیح میدهم قبل از اینکه محصول دیگری اضافه کنیم، علت را بررسی کنیم و همهچیز را به آلودگی نسبت ندهیم.
مراقبت از پوست در آلودگی هوا بیشتر از آنکه به تعداد محصولات وابسته باشد، به سه انتخاب درست بستگی دارد: پاکسازی بدون افراط، مراقبت از سد پوستی و محافظت مناسب در برابر UV.
آلودگی هوا یک مسئله واقعی برای سلامت است، اما پوست شما برای مواجهه با آن به یک قفسه پر از محصول نیاز ندارد.
به روتینی نیاز دارد که با وضعیت فعلی پوستتان هماهنگ، علمی و آنقدر ساده باشد که بتوانید واقعاً ادامهاش دهید.

تایید شده توسط دیجیکالا